Agatston skoru, koroner arterlerdeki kalsiyum birikimini ölçmek için kullanılan, bilgisayarlı tomografi (BT) temelli kantitatif bir skorlama sistemidir. Aynı zamanda koroner kalsiyum skoru olarak da adlandırılır. Bu skor, bireyin koroner arter hastalığı (KAH) geliştirme riskini değerlendirmede önemli bir tanısal araçtır.
Agatston skoru, damar duvarındaki kalsifiye plakların yoğunluğu ve yüzey alanı dikkate alınarak hesaplanır. Skor arttıkça, aterosklerotik yük ve kardiyovasküler risk de artar.
Bu içerik Kardiyoloji alanında değerlendirilen ve Hesaplamalar kategorisine ait bir konudur.
Agatston Skoru Hakkında
Agatston Koroner Arter Kalsiyum (CAC) Skoru, BT ile saptanan koroner kalsiyum miktarını nicel olarak ifade eder. Koroner aterosklerozun yaygınlığını yansıtır ve kardiyovasküler olay riski ile yakından ilişkilidir.
Koroner arter başına kalsiyum skoru
* Persentil hesabı basitleştirilmiş olup sadece yaşa ve toplam skora göre yaklaşık bir tahmindir.
Agatston skoru (toplam)
0
Agatston birimi
Risk değerlendirmesi: Çok düşük kardiyovasküler risk
En düşük risk grubu. Temel yaşam tarzı önlemleri ve diğer risk faktörlerine göre primer korunma planlanabilir.
Agatston Skoru Kategorileri
Klinik Notlar
- CAC = 0, obstrüktif koroner arter hastalığı için yüksek negatif prediktif değere sahiptir.
- Persentil, çoğu zaman mutlak skordan daha anlamlıdır (yaş ve cinsiyete göre dağılım).
- CAC taraması özellikle intermediye (orta) riskli hastalarda karar desteği için faydalıdır.
- Bilinen KAH, stent veya CABG öyküsü olan hastalarda tarama testi olarak uygun değildir.
- Kalsiyum olmaması, yumuşak / kalsifiye olmamış plakların varlığını ekarte etmez.
Kaynak: Agatston AS, et al. Quantification of coronary artery calcium using ultrafast computed tomography. J Am Coll Cardiol. 1990;15(4):827–832.
Agatston Skoru Ne İçin Kullanılır?
Agatston skoru özellikle semptomsuz veya düşük-orta risk grubundaki bireylerde kardiyovasküler riskin daha doğru sınıflandırılmasına yardımcı olur. Klinik pratikte koroner arter hastalığı riskinin belirlenmesi, gelecekteki kalp krizi riskinin öngörülmesi ve primer korunma stratejilerinin planlanması amacıyla kullanılır.
Klasik risk faktörleri ile klinik tablo arasında uyumsuzluk olan hastalarda ek bilgi sağlayarak tedavi kararlarını destekler.
Agatston Skoru Nasıl Hesaplanır?
Agatston skoru, kontrastsız kardiyak BT ile elde edilen görüntüler üzerinden hesaplanır. Koroner arterlerde saptanan kalsifiye plaklar Hounsfield ünitesi değerlerine göre ağırlıklandırılır ve toplam skor elde edilir.
Bu sayfadaki hesaplayıcı, BT raporunda belirtilen kalsiyum skoruna göre Agatston skorunun klinik yorumlanmasına yardımcı olmak amacıyla hazırlanmıştır.
Agatston Skoru Değerleri ve Anlamları
Agatston skoru belirli aralıklara göre yorumlanır.
0 değeri, koroner arterlerde kalsiyum saptanmadığını ve koroner arter hastalığı riskinin çok düşük olduğunu gösterir.
1–99 arası değerler hafif derecede kalsiyum birikimini ve düşük-orta düzeyde aterosklerozu düşündürür.
100–399 arası skorlar orta derecede kalsiyum yüküne işaret eder ve koroner arter hastalığı riskinin belirgin şekilde arttığını gösterir.
400 ve üzeri değerler yüksek kalsiyum yükü ile ciddi koroner arter hastalığı ve kardiyovasküler olay riskinin yüksek olduğunu düşündürür.
Klinik Önemi
Agatston skoru, geleneksel risk faktörlerine ek olarak objektif bir ateroskleroz göstergesi sunar. Özellikle sınırda risk grubundaki hastalarda statin tedavisi gibi koruyucu yaklaşımların planlanmasında önemli rol oynar.
Bununla birlikte Agatston skorunun tek başına tanı koydurucu olmadığı, klinik değerlendirme ve diğer tanı yöntemleri ile birlikte ele alınması gerektiği unutulmamalıdır.
Kimlerde Agatston Skoru Ölçülür?
Agatston skoru genellikle orta kardiyovasküler risk grubundaki erişkinlerde, ailesinde erken yaşta kalp hastalığı öyküsü olan bireylerde ve risk faktörleri ile klinik bulguları uyumsuz olan hastalarda tercih edilir. Ayrıca primer korunma stratejilerinin planlandığı durumlarda da yol göstericidir.
Sık Sorulan Sorular
Agatston skoru 0 ise kalp hastalığı tamamen dışlanır mı?
Hayır. Skorun 0 olması kalsifiye plak olmadığını gösterir ancak yumuşak plak varlığı tamamen dışlanamaz.
Agatston skoru yüksekse ne yapılmalıdır?
Yüksek skorlar yaşam tarzı değişiklikleri, ilaç tedavisi ve düzenli kardiyoloji takibini gerektirir.
Agatston skoru her yaşta aynı anlamı taşır mı?
Genç bireylerde düşük skorların prognostik değeri sınırlı olabilirken ileri yaşlarda klinik önemi artar.
İlgili Tıbbi Terimler
Koroner arter hastalığı, ateroskleroz, bilgisayarlı tomografi, kardiyovasküler risk, statin tedavisi
Klinik kullanım ve yorumlama ilkeleri Mayo Clinic ve NICE tarafından yayımlanan güncel kardiyoloji rehberleri ile uyumludur.
⚠️ Sorumluluk Reddi
Bu hesaplayıcı ve içerik yalnızca tıbbi bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Hesaplanan değerler klinik kararın yerini tutmaz ve kendi kendine tanı amacıyla kullanılamaz.